Smart health

Preventieve, persoonlijke en betaalbare gezondheidszorg dankzij slim gebruik van data. Dat is het doel van smart health.

Als het gaat om de digitale transformatie van onze gezondheidszorg, leerde COVID-19 ons twee dingen:

  • Er is nog heel wat ruimte voor verbetering.
  • Burgers én zorgverstrekkers zijn klaar om die stappen te zetten.

Plots werd duidelijk hoeveel winst er te rapen valt met snellere diagnoses en vlottere verzameling en doorstroming van medische informatie. En de razendsnelle ontwikkeling van vaccins illustreerde het belang van baanbrekend onderzoek binnen het domein van de levenswetenschappen.

Onze regio is al decennia het toneel van een bloeiende farmaceutische industrie. En ze heeft alles in huis om de switch te maken van een voornamelijk reactieve naar een preventieve gezondheidszorg die optimaal gebruik maakt van data.

Dat heeft te maken met een stevig Vlaams netwerk van biowetenschappelijke instituten en bedrijven. Maar ook de expertise en infrastructuur van imec kunnen een bijdragen leveren. Want nano- en digitale technologie spelen een sleutelrol bij smart health.

Gezondheidszorg goedkoper, accurater en persoonlijker maken

Naast cleanrooms vind je bij imec verschillende biologische labs. Chiptechnologie biedt namelijk adembenemende kansen voor medische toepassingen. De piepkleine schaal van elektronische schakelingen op een computerchip is min of meer dezelfde als die van lichaamscellen, virussen, DNA, ... Door die twee werelden samen te brengen wordt het mogelijk om een minieme hoeveelheid biologisch materiaal heel precies en gecontroleerd te meten of te manipuleren. Dat gebeurt met behulp van technologieën zoals sensoren, microfluidica en fotonica. Allemaal onderzoeksdomeinen waarop imec actief is.

Dat mondt uit in de ontwikkeling van oplossingen zoals lensvrije microscopen of labs-op-chips. Die zijn niet alleen kleiner dan traditionele toestellen, ze verkorten vaak ook de doorlooptijd omdat er minder nood is aan laboratoriumanalyses. En ze zijn goedkoper. Want zodra een chip is ontwikkeld, kost het relatief weinig om die op grote schaal te reproduceren. Dat maakt geneeskunde democratischer én maakt het gemakkelijker om op grote schaal data te verzamelen.

Een paar voorbeelden van toepassingen die imec onderzoekt:

  • Chiptechnologie kan zowat elke stap van genoomanalyses verkorten en goedkoper maken.
  • Cel- en gentherapieën zijn vandaag immens duur omdat ze op maat van ieder individu moeten worden ontwikkeld. Door de verschillende stappen te automatiseren, kan chiptechnologie die prijs doen zakken.
  • Onderzoek naar nieuwe geneesmiddelen krijgt een boost door de inzet van digitale technologieën tijdens de klinische onderzoeksfase.
  • De continue en comfortabele verzameling van medisch relevante data wordt mogelijk dankzij de ontwikkeling van toestellen die je kunt dragen of inslikken, of die onzichtbaar geïntegreerd worden in onze omgeving.

Een mooi voorbeeld van de medische meerwaarde van chiptechnologie is de COVID-tester die imec ontwikkelt.

Duik verder in ons onderzoek rond life sciences en connected health op onze internationale website (enkel in het Engels). Of verken ons werk rond precisiegeneeskunde binnen het OnePlanet Research Center.

Micro PCR

Dankzij een micro-PCR test duurt een volledige PCR-test nog maar een paar minuten.

Datasilo’s openbreken

De gezondheidsgegevens die we capteren met nieuwe chiptechnologie komen bovenop de informatie die vandaag al ligt opgeslagen bij huisartsen, ziekenhuizen, zorgverzekeraars, vaccinatiecentra, ... Als we al die data kunnen aanboren, analyseren en combineren met andere databronnen zoals omgevingsfactoren, leidt dat ongetwijfeld tot nuttige inzichten en misschien zelfs nieuwe therapieën.

Maar actoren uit de zorgsector zijn vaak terughoudend om hun data te delen. Zodat al die informatie opgesloten blijft in informatiesilo’s. Imec werkt aan digitale technologieën om die silo’s op een veilige manier toegankelijk te maken. Systemen voor ‘data broking’ moeten het mogelijk maken om inzichten uit verschillende bronnen te combineren zonder de ruwe data openbaar te maken.

En dat doet imec niet alleen. In nauwe samenwerking met actoren uit de gezondheidszorg, overheden en bedrijfswereld bekijken we wat er in Vlaanderen nodig is om een zogenaamde 'Health Data Space' op te zetten die zorg- en gezondheidsgerelateerde data op een veilige manier maximaal kan ontsluiten voor onderzoek, innovatie en beleid.

Smart health-initiatieven in Vlaanderen

Imecs R&D-activiteiten rond gezondheidszorg vinden op verschillende manieren hun weg naar Vlaamse organisaties, overheden en bedrijven:

  • Imec.icon-projecten zoals het Genomic Analytics Platform stimuleren coöperatief onderzoek rond medische toepassingen.
  • We werken samen met Vlaamse universiteiten, ziekenhuizen en onderzoeksinstellingen om de mogelijkheden van onze technologieën te verkennen. Voorbeelden zijn een onderzoek naar stress monitoring met KU Leuven/UZ Leuven en ons alzheimeronderzoek binnen Mission Lucidity. Dat soort concrete samenwerkingen leidt soms ook tot spin-offs zoals Pulsify Medical.
  • We gaan strategische onderzoekssamenwerkingen aan met medische multinationals met een Vlaamse vestiging.
  • In ons imec.istart-programma begeleidden we al heel wat medische start-ups.

Daarnaast werkt imec mee aan Vlaamse en Europese projecten waarin digitale toepassingen bijdragen aan gezondheid. Hieronder vind je een overzicht.

Nervocity
Nervocity

Welke factoren zijn verantwoordelijk voor stress in de stad? Dit onderzoeksproject zoekt het uit. Dit project krijgt steun van VLAIO.

Monument
Monument

Ondersteunt mantelzorgers van mensen met dementie. Dit proces krijg steun van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO).

ademtest
Covid-ademtest

Even ademen en na 18 minuten heb je het resultaat. Zo eenvoudig zou een coronatest moeten zijn. Imec werkt daaraan.

RCOG
RCOG

Samen met de Royal College of Obstetricians and Gynaecologists (RCOG) werkt imec aan een digitale, efficiëntere opvolging van het risico op doodgeboorte.

Hello jenny
Hello Jenny

Soms schiet technologie te hulp in domeinen waar je dat het minst verwacht. Neem nu het sociale isolement van ouderen – een belangrijke maatschappelijke uitdaging in onze steden.

Crosscare
CrossCare

Via grensoverschrijdende projecten gaf CrossCare een boost aan zorginnovaties. Als kennispartner deelde imec zijn expertise op het gebied van proeftuinmethodiek

Digitale zorgondersteuning
Digitale zorgondersteuning

Vlotte gegevensuitwisseling is essentieel voor een efficiënte samenwerking tussen zorg- en welzijnsactoren. Dit project krijgt steun van het Europees Fonds

eHealthmonitor
eHealthMonitor

Hoever staat het met de introductie van eHealth in ons land? Het antwoord vind je in de eHealthMonitor.

EVERAI
EVERAI

Spoedartsen winnen tijd omdat patiëntgegevens sneller ter plaatse zijn. Dit project kreeg steun van het European Institute of Innovation & Technology.

FAIR-Health-Data-Monitor
FAIR Health Data Monitor

Wat zijn de attitudes, praktijken en uitdagingen rond FAIR data in het Vlaamse zorg- en gezondheidslandschap?

Annelies Vandamme

Annelies Vandamme